terugkeer Archieven - De Vrijmetselaar

Terugkeer en verzoening: het ritueel van de drempel

Een drempel is nooit zomaar een drempel. Wanneer iemand na jaren van afstand terugkeert naar de plek die hij verliet, vindt er meer plaats dan een geografische verplaatsing. Er voltrekt zich een ritueel, een handeling beladen met betekenis die verder reikt dan het zichtbare. De recente terugkeer van bekende figuren naar hun geboorteland roept vragen op over wat er allemaal aan voorafging. Maar misschien is de vraag wat eraan voorafging minder interessant dan de vraag: wat betekent het om een drempel opnieuw te overschrijden? De drempel als grensgebied In de vrijmetselarij neemt de drempel een bijzondere plaats in. Wie een loge betreedt, overschrijdt niet alleen een fysieke grens maar ook een innerlijke. De drempel markeert de overgang van het profane naar het sacrale, van het alledaagse naar het betekenisvolle. Dit is geen willekeurige architectonische keuze. De drempel is sinds mensenheugenis een symbool van transformatie geweest. De Romeinen kenden zelfs een god van de drempel: Janus, de tweekoppige godheid die zowel naar het verleden als naar de toekomst keek. Zijn naam leeft voort in onze maand januari, het moment waarop wij collectief een drempel overschrijden naar een nieuw jaar. Wat deze symboliek ons vertelt, is dat elke overgang een moment van […]

Terugkeer en trouw: wat de transfer van Tadic leert over ethiek

Een ervaren voetballer van 37 keert terug naar het land waar zijn carrière begon. Voor sommigen is het sentiment, voor anderen een slimme zet. Maar achter elke terugkeer schuilt een diepere vraag: wat betekent het om terug te keren naar je oorsprong? En wat zegt die keuze over iemands karakter? De aankondiging dat NEC de Servische middenvelder terughaalt naar Nijmegen, biedt een verrassende spiegel voor een eeuwenoud ethisch vraagstuk dat ook binnen de vrijmetselarij centraal staat. De blik van de buitenwereld: romantiek of berekening? Voor de gemiddelde voetballiefhebber roept zo’n transfer gemengde gevoelens op. Is dit een veteraan die zijn laatste kunstje wil vertonen op vertrouwd terrein? Of een ervaren rot die zijn waarde nog wil bewijzen in een competitie die hij door en door kent? De cynicus ziet een verstandshuwelijk: de club krijgt naamsbekendheid, de speler krijgt speeltijd. De romanticus ziet een man die terugkeert naar zijn wortels, naar de plek waar alles begon. Deze twee lezingen bestaan naast elkaar zonder dat een van beide per se waar of onwaar is. De buitenwereld oordeelt vaak snel. Wij zoeken naar motieven, naar verborgen agenda’s, naar het eigenbelang dat achter elke keuze schuilt. Dat is menselijk, maar het vertelt meer over […]

De teruggekeerde aap: wat ontsnapping leert over persoonlijkheid

Een maand lang zwerft een kuifmangabey door de Brabantse natuur, ver van zijn vertrouwde verblijf in de Beekse Bergen. Dan wordt hij gevangen en keert terug naar zijn groep. Dit nieuwsbericht uit juli 2026 roept een oeroude vraag op die ook binnen de vrijmetselarij centraal staat: wat gebeurt er met onze persoonlijkheid wanneer wij ons losmaken van het vertrouwde, en wat verandert er wanneer wij terugkeren? De ontsnapping als oerimpuls In de achttiende eeuw, toen de moderne vrijmetselarij haar eerste loges stichtte, was het begrip van de menselijke natuur onlosmakelijk verbonden met ideeën over vrijheid en begrenzing. Filosofen uit die tijd vroegen zich af: is de mens van nature een sociaal wezen, of bezit hij een diepgeworteld verlangen om te ontsnappen aan elke structuur die hem bindt? De Engelse denkers die de grondslagen van de loge formuleerden, kenden de geschriften van hun tijdgenoten over het sociale contract. Zij begrepen dat broederschap alleen kan bestaan wanneer individuen vrijwillig kiezen om deel uit te maken van een groter geheel. De kuifmangabey die een maand lang door het Brabantse land trok, handelde naar een impuls die wij allemaal kennen. Er is iets in elk levend wezen dat de grens wil overschrijden, dat wil […]