Montaigne over de leeftijd: samenvatting van essay 57
Een zandloper staat op tafel. Het zand stroomt gestaag, korrel voor korrel, van de bovenste bol naar de onderste. Je kijkt ernaar en denkt misschien aan tijd die verstrijkt, aan een deadline die nadert, aan iets dat nog moet gebeuren. Maar Michel de Montaigne zou bij datzelfde beeld iets heel anders zien: niet hoeveel zand er nog rest, maar de vraag of het zand dat al gevallen is goed besteed werd. In zijn korte maar indringende essay ‘Over de leeftijd’, het zevenenvijftigste essay uit het eerste boek van zijn beroemde verzameling, onderzoekt Montaigne wat ouder worden werkelijk betekent en waarom de lengte van een leven minder telt dan de diepte ervan. De kerngedachte: leeftijd is geen verdienste Het centrale thema van dit essay is verrassend helder voor Montaignes doen. Hij verzet zich tegen het idee dat een hoge leeftijd op zichzelf eerbiedwaardig is. Ouderdom wordt in veel culturen automatisch geassocieerd met wijsheid, maar Montaigne trekt die aanname fundamenteel in twijfel. Alleen oud worden, zo betoogt hij, zegt niets over de kwaliteit van het geleefde leven. Iemand die tachtig jaar wordt zonder ooit werkelijk na te denken over zijn bestaan, heeft niet meer geleefd dan iemand die op zijn dertigste stierf […]