Montaigne over het eiland Cea: vrijwillige dood als filosofie
Wat als de vraag hoe te sterven eigenlijk een vraag is over hoe te leven? Michel de Montaigne waagt zich in zijn derde essay van het tweede boek aan een van de meest beladen thema’s uit de filosofie: de vrijwillige dood. Onder de schijnbaar neutrale titel ‘Een gewoonte van het eiland Cea’ schuilt een diepgravende verkenning van menselijke waardigheid, persoonlijke autonomie en de grenzen van het morele oordeel. Dit essay, geschreven in de zestiende eeuw, stelt vragen die tot op de dag van vandaag ongemakkelijk en urgent zijn. De kern van het essay: een oud gebruik als vertrekpunt Michel de Montaigne opent zijn essay met een verwijzing naar het eiland Cea, een eiland in de Griekse Cycladen waar volgens de overlevering een opvallend gebruik bestond. Oudere inwoners die hun leven als voltooid beschouwden, dronken in een openbare ceremonie een beker gif en namen daarmee bewust afscheid van het bestaan. Dit gebruik diende niet als daad van wanhoop, maar als een weloverwogen, door de gemeenschap gerespecteerde keuze. Montaigne gebruikt deze historische anekdote als springplank voor een veel bredere filosofische verkenning: is de mens gerechtigd zelf het moment van zijn dood te bepalen? Het is kenmerkend voor Montaigne dat hij geen pamflet […]